जिजाऊ वंदना

October 1, 2006 at 12:32 pm | Posted in जय जिजाऊ !, Great Writings | Leave a comment

जिजाऊ वंदना ही शिवधर्माची अधिकृत प्रार्थना आहे. सर्व जिज्ञासू आणि शिवधर्मियांसाठी ही जिजाऊ वंदना येथे उपलब्ध करून देत आहे.

जिजा माऊली गे तुला वंदितो मी,
जिजाऊच साक्षात वात्सल्य नामी ॥धृ॥

तुझ्या पाऊली लीन आम्ही सदाही,
तुझ्या साऊली हीन कोणीही नाही;
नसे दास कोणी नसे राव-स्वामी ॥

तुझ्या धाडसाचे धडे दे आम्हाला
तुझ्या पाडसाच्या स्मृती सोबतीला;
तयांच्या सवे गाजवू शौर्य आम्ही ॥

तुझी सावली सर्व काळी असू दे,
कुठे दुःख कोणास काही नसू दे;
नसू दे अनारोग्य अंधार यामी ॥

तुझ्या प्रेरणेने घडो देशसेवा,
तुझ्या चिंतनाने सुखी काळ जावा;
घडो अंत तो शांत साफल्यगामी ॥

जय जय जिजाऊ ऽऽऽ- जय जिजाऊ !

टीप- जिजाऊवंदना एकट्याने अथवा सामुहिक म्हणता येऊ शकते. मनातल्या मनात डोळे मिटून प्रर्थनेसारखे वंदन करता येते. सामुहिक ठिकाणी हात जोडून वंदना म्हणावी.

“आम्ही काय गुलाम आहोत?”

October 1, 2006 at 7:08 am | Posted in Uncategorized | 3 Comments

सहज दीक्षाभूमीसमोर फिरत होतो. एका स्टॉलवर जिजाई प्रकाशनाची बरीच पुस्तके दिसली. श्रीमंत कोकाट्यांचं ‘खरा शिक्षकदिन-२८ नोव्हेंबर’; पुरुषोत्तम खेडेकरांचं ‘आरक्षण वाढवा,देश वाचवा’; चंद्रशेखर शिखरे सरांचं ‘प्रतिइतिहास’ आणखी खूप काही! आपल्या घरची माणसं भेटल्यासारखं वाटलं. आणि जी माणसं स्टॉल चालवत होती त्याच्याशी दोन गोष्टी कराव्याश्या वाटल्या. अशी पुस्तकं विकणारी माणसं सहसा धंदेवाईक प्रकाशक नसतात.तर आपला विचार समाजाच्या कानाकोपऱ्यात पोहचावा एवढ्याचसाठी न नफा न तोटा या तत्त्वावर काम करणारी जागरूक माणसं असतात हा माझा वैयक्तीक अनुभव!

दोघही प्राथमिक शिक्षक,दसऱ्याच्या दोन दिवसांच्या सुटीचा फायदा घेत विचार पसरवायला निघाली होती.थोड्याश्या ओळखीनंतर घरगुती गोष्टी सुरू झाल्या. सरांनी त्यांच्या तिसरीतल्या मुलाची एक गोष्ट सांगितली-

शेजाऱ्यांच्या घरी सत्यनारायणची पूजा. मुलांना प्रसाद घ्यायला बोलवण्यासाठी त्यांच्याकडून कुणी बाई आली. अन् मुलाला म्हटलं-
“चल रे प्रसाद घ्यायला!”
“नाही येणार.”
“का?”
“आम्ही काय गुलाम आहोत?”

ते उत्तर ऐकून मीच एवढा थक्क झालो तर त्या बाईचं काय झालं असेल विचारच करायला नको.

फक्त ८-९ वर्षांची मुलं, पण त्यांनाही कळतं- सत्यनारायण, गणपती, घटस्थापना ही गुलामगिरी आहे. हे ज्यांना अजुनही कळत नाही त्यांनी काहीतरी या मुलांपासून शिकायला हवं.

मला बाबासाहेबांच्या २२ प्रतिज्ञा आठवत होत्या-

१) मी ब्रह्म, विष्णू, महेश यांना देव मानणार नाही किंवा त्यांची पूजा करणार नाही.
२)मी राम कृष्ण यांना देव मानणार नाही किंवा त्यांची पूजा करणार नाही.
३)मी गौरी गणपती किंवा हिंदू धर्मातील कुठल्याही देवतेला देव मानणार नाही किंवा त्यांची पूजा करणार नाही.
४)देवाने अवतार घेतले यावर माझा विश्वास नाही.
६)बुद्ध हा विष्णूचा अवतार आहे हा प्रचार खोटा आणि खोडसाळ आहे अहे मी मानतो.

मी एकेक प्रतिज्ञा आठवत होतो. मी मनातल्या मनात स्वतःला गौरवान्वित feel करत होतो.
“आम्ही काय गुलाम आहोत?”

अशी पिढी घडली तर माझं बहुजन भारतात राहण्याचं स्वप्न माझ्या उतार वयापर्यंत तरी निश्चीतच पुर्ण होईल.

बुद्धयुगाची प्रतिकृती….

October 1, 2006 at 6:11 am | Posted in Uncategorized | Leave a comment

 दि.३० सप्टेंबर २००६…..
स्थळ- पवित्र दीक्षाभूमी, नागपूर

दुपारची वेळ. हजारो कषाय वस्त्रधारी उपासक शिस्तीत उभे. पुज्य भदन्त सुरई ससाई यांच्या मार्गदर्शनाखाली आठ हजार उपासकांनी श्रामणेर दीक्षा ग्रहण केली. रस्त्यांवर जिकडे तिकडे चिवरधारी श्रामणेर दिसतायत,जणू काही मी बुद्धकाळात राहत आहे.आता कुठून तरी स्वतः भगवान बुद्ध येतील आणि धम्मदेसना करतील असं वाटतंय,इतकं जिवंत वातावरण आहे.

तिकडे लक्ष्मण माने, ऍड.एकनाथराव आव्हाड यांचाही दीक्षाविधी पवित्र दीक्षाभूमीवर पार पडलाय. त्यांच्या मागोमाग विमुक्त भटक्या जमाती आणि मातंग समाजातील आमचे भाईबांधव बुद्धाच्या सद्धम्मात प्रवेश करत आहेत.

संपुर्ण भारत बुद्धमय करण्याचं बाबासाहेबांचं स्वप्न होतं,ते स्वप्न दृष्टीपथात येतंय. अजून ते अजून थोडं दूर असेल पण आम्ही त्या युगाच्या हाका ऐकतोय. मी नागपुरात बुद्ध युगाची प्रतिकृती पाहत आहे. मला माहित आहे त्यांच्या हृदया धडकी भरल्याशिवाय राहणार नाही .

पंखांना आकाश दिसावे..

September 16, 2006 at 4:34 am | Posted in जय जिजाऊ ! | 1 Comment

डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांचे एक विधान अतिशय प्रसिद्ध आहे. “गुलामांना त्यांच्या गुलामगिरीची जाणिव करून द्या, म्हणजे ते बंड करून उठतील” आपण सर्वांनी हे विधान बऱ्याच ठिकाणी ऐकलेलं आणि वाचलेलं आहे.पण या विधनातील मर्म मात्र अजून बऱ्याच लोकांना कळलेलं दिसत नाही. कदाचित ‘अतिपरिचयद् अवज्ञा’ अशी या विधानाची गती झाली असावी.

हिंदू धर्मातील महार या जातीने बाबासाहेबांच्या या विधानाची किंमत जाणली अन् आज तो समाज सर्व अंगांनी फुलत फळत आहे. इतरांनी मात्र या विधानाकडे हवे तितके लक्षच दिले नाही. अजुनही हिंदु धर्मात शुद्राच्या पायरीवर उभा असलेला मराठा, कुणबी, तेली, माळी, कुंभार, सुतार, लोहार ई.ई. समाज त्या पायरीवर उभा राहण्यातच धन्यता मानत आहे.किंबहुना आपण या पायरीवर उभे आहोत हेच त्यांना माहित नाही. हिंदू म्हणवण्यातच ते स्वतःची धन्यता मानतात.

यापार्श्वभूमीवर शिवधर्माच्या उदयाने समाजात बरेच परिवर्तन घडून येत आहे. लोकांना हिंदू वैदिक धर्मात त्यांचे नेमके स्थान काय आहे ते कळायला लागले आहे. लोक हळूहळू जागे होत आहेत, पण समाजप्रबोधनाची ही गती पुरेशी मात्र नाही. प्रसारमाध्यमे अजुनही जागी झालेली नाहीत आणि ती जोपर्यंत त्यांच्या ताब्यात आहेत तोपर्यंत ती जागी होणारही नाहीत. मराठामार्ग, जिजाऊ संदेश, बळीराज धोटे यांचे भुमीपुत्राची हाक ही काही नियतकालिके आहेत पण त्यांचा वाचकवर्ग ठाराविक आहे हेसुद्धा नाकारता येणार नाही. या पार्श्वभूमीवर मा.प्रकाश पोहरे यांचे दै.देशोन्नती महत्त्वाची भुमीका पार पाडत आहे.

शेवटी महत्वाचा मुद्दा हा आहे की लोकांनी त्यांच्या डोक्यांनी विचार करावा अन् त्यांना तो विचार करायला कुणीतरी उद्युक्त करावं. मराठा सेवा संघ, भारतीय सत्यशोधक समाज हे काम अतिशय समर्पित भावनेनं, पोटतिडकीनं करत आहेत. पण तेवढ्यानं आत भागणार नाही. स्वतःच्या स्वाभिमानाचा हा विचार प्रत्येकाच्या मनात पेटायला हवा. पिंजऱ्याला चिकटलेल्या पाखरांना आपल्या पंखांची जाणिव व्हावी, पिंजऱ्याबाहेर अनंत आकाश आपली वाट पाहत आहे.

हिंदू सहिष्णुता

September 12, 2006 at 3:25 am | Posted in लेख | 1 Comment

हिंदुंना सामन्यतः आपल्या सहिष्णुतेचा अतिशय अभिमान असलेला दिसून येतो. पण याचा थोडा विचार केला तर यात एक वेगळाच प्रकार दिसून येतो.मुस्लिम आणि ख्रिश्चन धर्मीय लोक त्यांच्या स्वधर्मातील लोकांशी अतिशय सौहार्दाने वागतांना दिसतात.पण इतर धर्मीयांबाबत त्यांचा दृष्टीकोण तितकसा सहिष्णू दिसत नाही.ते इतर धर्मियांना आपल्या धर्मात वळवण्यासठी भरपूर प्रयत्न करतांना दिसतात.याउलट हिंदू इतर धर्मांशी भरपूर सहिष्णुतेने वागतात.ते जेवढ्या श्रद्धेने गणपतीसमोर डोकं टेकवतात तेवढ्याच श्रद्धेने एखाद्या मशिदीत किंवा चर्चमध्येही प्रार्थना करतात.पण स्वधर्मियांसोबत हिंदूंचं वर्तन कसं असतं? धर्मातील उच्चवर्णीय लोक इतर धर्मीयांसोबत भलेही संबंध ठेवतील पण आपल्याच धर्मबांधवांबद्दल त्यांना तितकिशी आपुलकी नसते. महारांनी तर त्यांना नरकसमान वाटणाऱ्या हिंदू धर्माचा त्याग करून बौद्ध धम्माचा सन्मार्ग स्विकारला तरी सवर्ण हिंदूंच्या मनातील त्यंच्या बद्दलचा अकस अजून पुर्ण दूर झाल नाही. अजुनही अभिजनांच्या सभेत बाबासाहेबांचं नाव जरी घेतलं तर कपाळावर आठ्या पडतात,हे कशाचं द्योतक आहे? असहिष्णू असलेल्या इतर धर्मियांना भलेही अश्या पागलाची उपमा देता येईल जे दुसऱ्यांना दगडं मारतात पण हिंदुंचं काय? ते तर अश्या पागलप्रमाणे आहेत जो वेडाच्या भरत आपल्याच हात,पाय आदि अवयवांना चावत आहे. या चर्चेद्वारे मला कुठल्याही धर्माला दोष द्यायचा नाहीये,पण हिंदुंनी त्यांच्या धर्माबद्दल थोडं आत्मचिंतन करावं इतकच हेतू आहे. तो सफ़ल व्हावा इतकीच अपेक्षा!
शिवश्री

Depicting Buddha as Hindu

September 9, 2006 at 2:10 pm | Posted in Great Writings | Leave a comment
               For last two three years, Sangha-parivar is trying to depict to the international community, that they respect the Buddha. While doing that they use terminology depicting him as a Hindu. About Ambedkar also, similar thing is seen, books are written to show the work of Hegdewar and Ambedkar was same. We find Shankaracharyas garlanding the photo of Dr. Ambedkar. We find Brahmanic dignitaries like Sankaracharya paying a visit to Nagpur Diksha-bhoomi to pay tributes. Declaring Buddha as an avatara of god was the beginning

They declared the Buddha as an avatara of Vishnu, some times around eighth century, as a verse to this effect from Matsya Purana is engraved in a monument at Mahabalipuram. The process seems to be completed by the time of Jaydeo writing “Gita Govind” in 12th century, including Buddha’s name in it. We are also aware that an average Brahmin takes a great pride that Buddhism was driven away from this land by Adi-Sankara.

How a non-existent religion can die?

About declaring the Buddha as ninth avatara of Vishnu, L. M. Joshi observes that it was a “remarkable cultural feat”, achieved by the Brahmanic Puranas, which later caused confusion in the minds of people with the result that Buddhism came to be treated as a “heretical” and “aesthetic” branch of Brahmanism.

The present scholars like P. V. Kane, Radhakrishnan and even Swami Vivekanand, have pushed this confusion further back to the time of origin of Buddhism, by saying that Upanishadas are the origin of Buddhist thought. To this list must be added the name of B. G. Tilak, who devoted a full chapter in “Gita Rahashya” to prove that Buddhism was an off-shoot of Hinduism, (and one more chapter for proving that Christianity arose from Buddhism and hence eventually from Hinduism). Commenting Swami Vivekanada’s statement that the Swami and other Hindus did not understand Buddha’s teachings to be an honest confession, Joshi observes:

“… Not only the ancient and medieval brahmin teachers did not understand Buddhism; modern scholars born into the Brahmanical tradition have not shown any better understanding. Shankara, Kumarila, Udayana, and Sayana- Madhava did not understand Buddhism. This is true also of Tagore, Gandhi, Coomaraswamy and Radhakrishnan. …” [L. M. Joshi, “Aspects of Buddhism in Indian History”, Buddhist Publication Society, Candy, 1973, (Wheel publ. 195/196), p.12]

Showing a great surprise of Brahmanic scholars claiming both that Buddhism was just a refined “Hinduism”, and also claiming with pride that Buddhism was driven away by the Brahmanas and it has died down, he sarcastically observes:

“… The causes of the decline of Buddhism in India are attributed either to Tantrika practices or to Muslim invasion, or to both. Nobody even imagines that if Buddhism were only a “reformed” or “refined” version of “Hinduism” how it could be said to have declined and died away while “Hinduism” is still flourishing and is the faith of majority of Indians. Buddhism can be said to have declined only when there was evidence for its existence at a certain period in Indian history apart from the existence of “Hinduism”. If Buddhism did not exist apart from Brahmanism or “Hinduism” it did not die at all. A non-existent tradition or way of life does not die. The theory of decline of Buddhism, from the standpoint of “traditional” history is a false theory. On the other hand, if the decline of Buddhism in India was a historical fact, the theory of its origin as a “reformed” Brahmanism is a false one and must be discarded.” [L. M. Joshi, Ibid., p.14]

I feel that our friends of Buddhism from abroad, who visit Indian Buddhist centres, as a mark of great respect and reverence to the Buddha, should be warned of the practices of present day Sangha- parivar. The institutions like those of shri Jaysuriyaji could play a great role in this.

REproduced From http://www.ambedkar.org

“गुलामांचा आणि गुलाम करणारांचा धर्म एक नसतो”

September 6, 2006 at 3:48 am | Posted in Great Writings, speeches | Leave a comment

जय जिजाऊ!
      आपल्यापैकी बऱ्याच जणांनी डॉ. आ. ह. साळुंखे यांचा “गुलामांचा आणि गुलाम करणारांचा धर्म एक नसतो” हा लेख मुळात वाचला असेल.काहींनी वाचला नसेलही. खरंच वाचावा आणि विचार करावा असाच तो लेख आहे. ‘आहं’चे त्याच नावाचे पुस्तकही प्रकाशित झालेले आहे.त्या संपुर्ण पुस्तकाचा इंग्रजी अनुवाद या महाजालावर  नज़रेस पडला.आपल्या सर्वांच्या मदतीसाठी हा दुवा-

http://www.shivdharma.com/shivdrama_AHSalunkhe.pdf

Tranalation Of Ballad Of Shivaji Maharaj By Mahatma Phule

August 31, 2006 at 10:31 am | Posted in Great Writings | 1 Comment

Oh (Shivaji) Maharaj, speak with us, please ! Why have you stopped (given up) speaking with us? You took as your companions the simple peasants (of Maharashtra). You made the (half) naked (folk) into soldiers. You braved the scorching heat of the Sun, and were not afraid of the (pouring) rains. you wandered high and low over the mountains (and through the cavers) and, thus brought the Mohammedans to heel (subjugated them). sometimes, you resorted to plunder the (enemy’s) territory, but took care to foster and encourage your own countrymen (compatriots). You displayed extraordinary intellectual powers and thereby cast your magic spell over all in the country. Though the state exchequer was full, he (Shivaji) was most economical in his expenditure(he managed the state finances very prudently. He allowed the soliders a certain share in the state treasury (exchequer), as he never coveted wealth (for its own sake) (was never avaricious), as he never coveted wealth (for its owns sake ) (was never avaricious). He was eternally vigilant, and banished idleness and sloth (from his own life). He was ever mindful of (he never neglected) his cavalry units- be they every so small, or great. He was pre-eminently the first king among all the Kshatriyas, and nobody could hold a candle (up) to him (je was in a class by himself, non-pareil). He was unrivalled (deeply skilled) in subtle trcikes and stratagems (of state-craft) and used to impress and persiade the common folk to join his side (support his cause). He was intrepid and undaunted in calamities and saved himself most skilfully and dexterously (he came off unscathed through all calamities). He used to capture forts and other territories from the enemy by resorting to secret and furtive tactics. He used to fight with (and vanquish) the traitors first, and, then, would engage himself in a great battle(with the enemy).Even when he was engulfed in (a number of ) battles, he was ever mindful of his subjects and always endeared himself to the ryots.(the ryots were ever close to his heart). He was never impervious (indifferent) to the welfare of the ryots, and always enacted new laws (which were beneficial to the common people). He used to pay attention even to the meanest of the mean among his subjects), and everybody’s interests were safeguarded by him. (Nobody was neglected). He was of a diminutive stature, and always relied more on resourcefulness and clever stratagems than on physical moght. He has a pleasant, attractive mien and it was a veritable seal (imprint) inscribed with jewel-like virtues and graces. He was also un-assuming that he never took liberties with others, and was guileless and innocent by temperament (at home). His conversation was sweet and pleasant. He was thoughtful and resonable (by temperament), and, thus, would establish his supremacy (over ohters). He strove ceaselessly for the welfare of (his subjects), and kept many of his relatives in his employ ( as retainers and faithful followers). Sometimes he used to wroth with those whom he had pampered (who were very dear to him). Having read historical records in English, I designate Chhatrapati Shivaji as a scion of the Kshatriya race who was thoroughly exposed (made fun of, discomfited) the inquities of the Brahma, Jotirao Phule has sung the praises of (eulogised) the son of a Shudra (Shivaji Maharaj) who has the authentic and chief overlord of the Peshwas. I chant (recite) the ballad of Shivaji Mharaj), the darling son of Jijabai, who proved to be the scourge of the Mohammedans. I, hereby, chant (recite) the ballad (Saga) of Chhatrapati Shivaji Bhonsle who was an adorement of (celebrated and famous among) the toiling peasants.

         Reproduced from http://www.mahatmaphule.com/

साहित्यसम्राट अण्णभाऊ साठे जयंती

August 1, 2006 at 4:07 am | Posted in Din Vishesh | Leave a comment

आज साहित्य सम्राट अण्णाभाऊ साठे यांची जयंती! शतशः अभिवादन!

अण्णाभाऊ साठे यांच्या एकुण १४ कादंबऱ्या , अनेक कथासंग्रह तसेच अनेक स्फूट लिखाण प्रसिद्ध झाले आहे. अनेक कादंबऱ्यांवर चित्रपटसुद्धा निघाले आहेत. ‘फकिरा’ या अतिशय गाजलेल्या कादंबरीच्या तर आतापर्यंत १९ आवृत्त्या निघाल्या आहेत.

अण्ण्भाऊ फक्त काळ्यावर पांढरं करणारे पांढरपेशे लेखकु नव्हते तर लोकनाट्याच्या माध्यमातून साम्यवादाचा विचार समाजात पोहचवणारे खंदे शाहिर होते.

“जग बदल घालुनी घाव,सांगुनी गेले मज भिमराव” या त्यांच्या ओळींना समोर ठेवून डॉ. एकनाथ आव्हाड यांच्या मार्गदर्शनाखाली यंदा अखिल मातंग समाज बौद्ध धर्माच्या छत्राखाली एक होत आहे.

हिंदू धर्मातील एक आणखी उपेक्षीत घटक उज्ज्वल भवितव्याच्या मार्गावर निघाला आहे. आजच्या या जयंतीदिनी त्या उज्ज्वल भवितव्यासाठी हार्दिक शुभेच्छा !

पाठ

July 29, 2006 at 10:23 am | Posted in Uncategorized | Leave a comment

सोडताना प्राण त्यांना मी कुठे बोलावले?
खातरी झाली न त्याची.. ते घरी डोकावले!

हा कसा झिम्मा विजांशी ओठ माझे खेळती..
कोणते आकाश माझ्या अंतरी पान्हावले?

ऐकली आजन्म त्यांची मी शिळी रामायणे
(शेवटी मी बोललो अन् ते किती रागावले!)

मी न स्वप्नांचे कधीही मान्य केले मागणे
दुःख माझे एकट्याचे मी कधी लाडावले?

वना रे, एकदाही मी न टाहो फोडला
पाहणाऱ्यांचेच डोळे शेवटी पाणावले!

वेचण्या जेव्हा निघालो माणसांची आसवे
माझियामागे भिकारी शब्द सारे धावले!

वार झेलायास केली मी खुली छाती जरी
नेमके पाठीस माझ्या चावणारे चावले!

« Previous PageNext Page »

Blog at WordPress.com.
Entries and comments feeds.